असारी (Asari) श्रीपर्ण (Shreeparna) Mussaenda glabrata (Hook.f.) Hutch. ex Gamble Benefits, Uses and Using Method

Asari (Shreeparna), Mussaenda glabrata is a medicinal herb used for fever, wounds and inflammation; taken as decoction or paste as advised by experts safely.

Table of Contents

असारी/ श्रीपर्ण के हो?
असारी/ श्रीपर्ण का प्रकार
असारी/ श्रीपर्ण को बाह्य रूप
विभिन्न भाषाहरूमा असारी/ श्रीपर्ण का नामहरू
असारी/ श्रीपर्ण का फाइदाहरू
असारी/ श्रीपर्ण का प्रयोग (विस्तृत व्याख्या)
असारी/ श्रीपर्ण को सेवन विधि
असारी/ श्रीपर्ण प्रयोग गरिने भागहरू
असारी/ श्रीपर्ण कहाँ पाइन्छ र उब्जिन्छ?
निष्कर्ष (Conclusion)

असारी, जसलाई संस्कृतमा श्रीपर्ण भनिन्छ, एक महत्वपूर्ण आयुर्वेदिक जडीबुटी हो। यो मुख्यतया दक्षिण एसियाका उष्णकटिबंधीय क्षेत्रहरूमा पाइन्छ। नेपालमा यसलाई ‘असारी’ भनेर चिनिन्छ भने अंग्रेजीमा यसको सेतो पातको बनावटका कारण ‘White Lady’ भनिन्छ। यो वनस्पति केवल यसको सुन्दरताका लागि मात्र नभई स्वास्थ्यका लागि पनि उतिकै उपयोगी मानिन्छ।

असारी/ श्रीपर्ण के हो?

असारी (Mussaenda glabrata) एक प्रकारको बुट्यान वा सानो रूख वर्गमा पर्ने वनस्पति हो। यसको एउटा विशेष विशेषता के छ भने, यसको फूलका केही पत्रदलहरू ठूला र सेता रङ्गका हुन्छन्, जसले टाढैबाट मानिसको ध्यान आकर्षित गर्छ। आयुर्वेदमा यसलाई कफनाशक, ज्वरो घटाउने र घाउ निको पार्ने औषधिको रूपमा व्याख्या गरिएको छ।

असारी/ श्रीपर्ण का प्रकार

यद्यपि वनस्पति विज्ञानमा यसका विभिन्न प्रजातिहरू छन्, तर मुख्यतया दुई प्रकारका असारी बढी चर्चामा हुन्छन्: १. जङ्गली असारी: जुन प्राकृतिक रूपमा वनजङ्गलमा पाइन्छ र बढी औषधीय गुणले युक्त हुन्छ। २. सजावटी असारी: जुन घरका बगैँचाहरूमा सुन्दरताका लागि लगाइन्छ (यसका फूलहरू रातो वा गुलाबी रङ्गका पनि हुन सक्छन्)।

असारी/ श्रीपर्ण को बाह्य रूप

यो वनस्पति सिधा वा अलि फैलिएको आकारको हुन्छ। यसको काण्ड (Stem) को बोक्रा (Bark) खरानी रङ्गको हुन्छ। यसका पातहरू (Leaves) ५ देखि १२ सेन्टीमिटर लामा, अण्डाकार र हल्का रौं भएका हुन्छन्। यसको फूलको बाहिरी भाग पहेंलो-हरियो हुन्छ भने भित्री भाग सुन्तला-रातो रङ्गको हुन्छ। यसको फल गोलाकार वा अण्डाकार हुन्छ, जसमा धेरै साना बीजहरू हुन्छन्।