Beli Phool/Beli/Bela (Jasminum sambac) is a fragrant herb used in Ayurveda for cooling, calming mind, skin care, eye health and aroma therapy use daily safely
बेली फूल एक अत्यन्तै सुगन्धित र लोकप्रिय फूल हो, जसलाई हिन्दू धर्म र संस्कृतिमा विशेष स्थान दिइन्छ। यसको मनमोहक बासनाका कारण यसलाई अत्तर र सौन्दर्य प्रसाधन बनाउन प्रयोग गरिन्छ। आयुर्वेदमा यसलाई औषधीय गुणले भरिपूर्ण वनस्पतिको रूपमा चिनिन्छ, जसले शरीरको गर्मी कम गर्ने र मानसिक शान्ति प्रदान गर्ने काम गर्छ।
बेली फूल के हो?
बेली एक सदावहार पोथ्रा वर्गको वनस्पति हो। यसको वैज्ञानिक नाम Jasminum sambac हो। यो विशेष गरी आफ्नो सेतो र अत्यन्तै बास्नादार फूलका लागि परिचित छ। यसको बोट सानो र फैलिने खालको हुन्छ, जसलाई बगैँचा वा गमलामा सजिलै रोप्न सकिन्छ।
बेली फूलका प्रकार
बेलीका मुख्यतया तीन प्रकारका फूलहरू पाइन्छन्: १. एकल पत्र (Single Petal): जसमा पत्रदलको एउटै घेरा हुन्छ। २. अर्ध-दोहोरो (Semi-double): जसमा दुई वा तीन तहका पत्रदलहरू हुन्छन्। ३. दोहोरो वा मोगरा (Double/Mogro): यसमा धेरै तहका पत्रदलहरू हुन्छन् र यो गुलाब जस्तै देखिन्छ।
बेली फूलको बाह्य रूप
बेलीको बोट मध्यम उचाइको हुन्छ। यसको पात (पात) चिल्लो, अण्डाकार र गाढा हरियो रङ्गको हुन्छ। यसको काण्ड (काण्ड) कडा र खैरो रङ्गको हुन्छ। फूलहरू झुप्पामा फुल्छन्, जुन सुरुमा कोपिला हुँदा हल्का हरियो र फुलेपछि दूध जस्तो सेतो देखिन्छन्। यसको बोक्रा (बोक्रा) पातलो हुन्छ।
विभिन्न भाषाहरूमा बेली फूल को नाम
नेपाली: बेली फूल, मल्लिका
संस्कृत: भद्रावलि, मल्लिका, नवमल्लिका
हिन्दी: बेला, मोगरा, मोतिया
अङ्ग्रेजी: Arabian Jasmine (अरेबियन जेस्मिन)
बङ्गाली: बेल, वनमल्लिका
बेली फूल का फाइदाहरू (Points)
टाउको दुखाइ कम गर्न मद्दत गर्छ।
आँखाको जलन र सुन्निने समस्यामा लाभदायक।
मुखको घाउ र दाँतको दुखाइमा राहत दिन्छ।
मानसिक तनाव र अनिद्रा हटाउन सहयोगी।
छाला सम्बन्धी समस्या र घाउ निको पार्न मद्दत गर्छ।
महिलाहरूको महिनावारी सम्बन्धी समस्यामा उपयोगी।
