परिचय (Introduction of Tonsillitis) हाम्रो घाँटीको पछिल्लो भागमा दुईवटा साना मासुका डल्ला हुन्छन्, जसलाई ‘टन्सिल’ भनिन्छ। यिनीहरूले हाम्रो शरीरको प्रतिरक्षा प्रणालीमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छन्। बाहिरबाट आउने कीटाणु, ब्याक्टेरिया वा भाइरसलाई शरीरभित्र पस्न नदिई घाँटीमै रोक्ने काम यिनकै हो। जब यी टन्सिलहरूमा संक्रमण हुन्छ, तिनीहरू रातो हुन्छन् र सुन्निने समस्या (Inflammation) देखिन्छ, जसलाई चिकित्सा भाषामा ‘टन्सिलाइटिस’ […]

परिचय (Introduction of Stomach Ache) पेट दुख्ने समस्या (Abdominal Pain) भन्नाले छाती र कम्मरको बीचको भागमा हुने असजिलो वा दुखाइलाई बुझिन्छ। यो कुनै रोग नभएर शरीरमा भइरहेको कुनै गडबडीको संकेत मात्र हो। कहिलेकाहीँ सामान्य अपच (Indigestion) ले गर्दा पेट दुख्छ भने कहिलेकाहीँ यो गम्भीर आन्तरिक समस्याको लक्षण पनि हुन सक्छ। नेपाली समाजमा खानपानको अनियमितता र […]

परिचय (Introduction of Eye Diseases) आँखाको दृष्टिमा समस्या आउनु, चिलाउनु, पानी बग्नु वा देख्ने शक्ति कमजोर हुनुलाई सामान्यतया आँखाको रोग भनिन्छ। आधुनिक समयमा मोबाइल, ल्यापटपको अत्यधिक प्रयोग, धुलो-धुवाँ र असन्तुलित खानपानका कारण आँखाका समस्याहरू बढ्दै गएका छन्। आयुर्वेदका अनुसार शरीरमा पित्त दोषको असन्तुलनले आँखामा बढी समस्या निम्त्याउँछ। लक्षण (Symptoms of Eye Diseases) आँखा रातो हुनु […]

परिचय (Introduction of Beauty and Fairness) सुन्दर देखिनु केवल बाहिरी चमक मात्र होइन, यो स्वस्थ शरीर र स्वस्थ छालाको प्रतिविम्ब पनि हो। हाम्रो छाला शरीरको सबैभन्दा ठूलो अंग हो, जसले बाह्य वातावरण, प्रदूषण र सूर्यको हानिकारक किरणहरूबाट हामीलाई जोगाउँछ। ‘Fairness’ वा ‘गोरोपन’ भन्नाले छालाको प्राकृतिक रङलाई सफा, दागमुक्त र चम्किलो बनाउनु बुझिन्छ। नेपाली हावापानी र […]

परिचय (Introduction of Mosquitoes) लामखुट्टे एउटा सानो तर अत्यन्तै हानिकारक उड्ने किरा हो। यसले मानिसको रगत चुस्ने मात्र नभई विभिन्न प्राणघातक रोगहरू पनि सार्ने गर्दछ। नेपालजस्तो देशमा, विशेषगरी गर्मी र मनसुनको समयमा लामखुट्टेको प्रकोप निकै बढ्ने गर्छ। लामखुट्टेले सफा वा फोहोर जमेको पानीमा अण्डा पार्छ र आफ्नो संख्या बढाउँछ। एउटा सानो टोकाइले पनि डेंगु, मलेरिया, […]

चिलाउने समस्या वा ‘इचिङ’ एक यस्तो कष्टकर अनुभव हो, जसले मानिसलाई शारीरिक मात्र नभई मानसिक रूपमा पनि तनाव दिन्छ। शरीरका विभिन्न भागमा हुने चिलावट सामान्य सुख्खा छालादेखि लिएर कलेजो वा मिर्गौलाको गम्भीर रोगको संकेतसम्म हुन सक्छ। नेपाली समाजमा यसलाई “लुतो” वा “दाद” सँग मात्र जोडेर हेर्ने गरिए पनि यसका आयामहरू निकै विस्तृत छन्। परिचय (Introduction […]

परिचय (Introduction of Dark Circles) आँखाको तल्लो भागको छाला शरीरको अन्य भागको तुलनामा निकै पातलो र संवेदनशील हुन्छ। जब यो भागको छाला सामान्य रंगभन्दा गाढा वा कालो देखिन्छ, यसलाई डार्क सर्कल भनिन्छ। यो कुनै गम्भीर रोग नभए पनि यसले व्यक्तिको आत्मविश्वासमा कमी ल्याउन सक्छ। बदलिँदो जीवनशैली, कम निद्रा र तनावका कारण यो समस्या युवावस्थामा नै […]

परिचय (Introduction of Gout) बाथ रोग (Gout) एक विशेष प्रकारको बाथ हो, जसले शरीरका जोर्नीहरूमा अचानक र तीव्र दुखाइ उत्पन्न गराउँछ। चिकित्सा विज्ञानका अनुसार, जब रगतमा यूरिक एसिड (Uric Acid) को मात्रा बढ्छ, तब यो एसिड स-साना क्रिस्टलको रूपमा जोर्नीहरूमा जम्मा हुन थाल्छ। यसले गर्दा जोर्नीहरू सुन्निने, रातो हुने र असह्य पीडा हुने गर्दछ। विशेषगरी […]

परिचय (Introduction of Frizzy Hair) जब कपालमा चिसोपन वा ओस (Moisture) को कमी हुन्छ, तब कपालको बाहिरी तह (Cuticle) खुल्न थाल्छ। यसले गर्दा हावामा भएको ओस कपालभित्र छिर्छ र कपाल फुल्ने, बाङ्गो-टिङ्गो देखिने वा रुखो हुने गर्दछ। यसलाई अंग्रेजीमा Frizzy Hair भनिन्छ। स्वास्थ्य र चमक नभएको कपालले व्यक्तिको आत्मविश्वासमा समेत असर पार्न सक्छ। लक्षण (Symptoms […]

हर्निया एक सामान्य तर पीडादायी स्वास्थ्य समस्या हो, जसलाई बेलैमा ध्यान नदिए यसले जटिल रूप लिन सक्छ। शरीरको कुनै आन्तरिक अङ्ग (प्रायः आन्द्रा) मांसपेशीको कमजोर भाग वा प्वालबाट बाहिर निस्कने अवस्थालाई हर्निया भनिन्छ। परिचय (Introduction of Hernia) हर्निया भनेको शरीरको कुनै पनि अङ्ग आफ्नो निश्चित स्थान छोडेर मांसपेशी वा तन्तुको कमजोर भागबाट बाहिरतिर फुल्लिने वा […]