परिचय (Introduction of Acne)
सुन्दर र सफा अनुहार सबैको चाहना हुन्छ। तर, कहिलेकाहीँ हाम्रो खराब जीवनशैली र खानपानका कारण अनुहारमा डन्डिफोर वा डामहरू
निस्कने गर्छन्। डन्डिफोर छालाको एक सामान्य समस्या हो, जुन विशेषगरी युवावस्थामा बढी देखिन्छ। जब हाम्रो छालामा रहेका तेल
ग्रन्थीहरू ब्याक्टेरियाबाट संक्रमित हुन्छन्, तब डन्डिफोरको जन्म हुन्छ। हाम्रो शरीरमा हत्केला र पाइताला बाहेक सबै
ठाउँमा यी तेल ग्रन्थीहरू हुन्छन्। जब शरीरमा हर्मोनको सन्तुलन बिग्रन्छ, छालाका रोम छिद्रहरू बन्द हुन्छन् र डन्डिफोरको
समस्या देखिन थाल्छ।
लक्षण (Symptoms of Acne)
डन्डिफोर केवल एउटा सानो फुल्का मात्र नभई यसका विभिन्न स्वरूपहरू हुन्छन्:
ह्वाइटहेड्स (Whiteheads): छालाको सतह मुनि रहने साना सेता दानाहरू।
ब्ल्याकहेड्स (Blackheads): छालाको सतहमा देखिने काला दानाहरू।
पेपुल्यस (Papules): साना गुलाबी रङका ठोस दानाहरू, जसले कहिलेकाहीँ दुख्ने गर्छन्।
पुस्टुल्स (Pustules): पीप भरिएका साना दानाहरू।
नोड्युल्स (Nodules): छालाको गहिराइमा रहने ठूला र पीडादायी गाँठाहरू।
सिस्ट (Cyst): गहिरो र पीप भरिएको समस्या, जसले निको भएपछि पनि दाग छोड्न सक्छ।
अनुहार, ढाड र काँधमा रातो हुनु वा सुन्निने समस्या (Inflammation) देखिनु।
कारण (Causes of Acne)
आयुर्वेदका अनुसार शरीरमा पित्त र कफ दोष बढेमा डन्डिफोर निस्कन्छन्। यसका मुख्य कारणहरू निम्नानुसार छन्:
हर्मोनमा परिवर्तन: किशोरावस्था, महिनावारी, वा गर्भावस्थाको समयमा हुने हर्मोनल परिवर्तन।
वंशाणुगत: यदि परिवारमा कसैलाई डन्डिफोरको समस्या छ भने सन्तानमा पनि यो देखिन सक्छ।
तनाव: धेरै मानसिक तनाव लिँदा शरीरमा रसायनहरू परिवर्तन भई डन्डिफोर बढ्न सक्छ।
सौन्दर्य प्रसाधन (Cosmetics): गुणस्तरहीन मेकअप वा राती सुत्ने बेला मेकअप राम्ररी सफा नगर्नाले।
औषधिको प्रभाव: कतिपय मानसिक रोग वा अन्य समस्याका लागि खाइने औषधिको साइड इफेक्ट।
वातावरण: धुलो, धुवाँ र प्रदूषित वातावरणमा धेरै समय बिताउँदा
पाचन प्रक्रिया: पेट सफा नहुनु वा अपच (Indigestion) को समस्या हुनु।
घरेलु उपचार (Home Remedies for Acne)
डन्डिफोर हटाउन बजारका महँगा क्रिमभन्दा घरेलु र प्राकृतिक उपायहरू निकै प्रभावकारी हुन्छन्:
बरफको प्रयोग (Ice): सफा कपडामा बरफ बेरेर डन्डिफोर भएको ठाउँमा बिस्तारै सेक्नुहोस्। यसले सुन्निने समस्या कम गर्छ।
एलोभेरा जेल (Aloe Vera): ताजा एलोभेराको जेल डन्डिफोरमा लगाएर १५ मिनेटपछि धुने गर्दा छाला सितल हुन्छ र डन्डिफोर निको
हुन्छ।
कागतीको रस (Lemon): कागतीको रसमा कपास डुबाएर डन्डिफोरमा लगाउनुहोस्। यसले ब्याक्टेरिया मार्न मद्दत गर्छ (तर संवेदनशील
छाला भएकाले सावधानी अपनाउनु पर्छ)।
बेसार र पानी (Turmeric): बेसारमा थोरै पानी मिसाएर लेदो बनाई डन्डिफोरमा लगाउनाले यसको एन्टिसेप्टिक गुणले छिटो निको
पार्छ।
शहद र दालचिनी (Honey & Cinnamon): शहद र दालचिनीको धुलो मिसाएर पेस्ट बनाई लगाउनाले छाला सफा र चम्किलो हुन्छ।
नीमको पात (Neem Leaves): नीमको पात (Leaves) लाई पिसेर वा यसको धुलोमा गुलाब जल मिसाएर लगाउनाले संक्रमण कम हुन्छ।
मुल्तानी मिट्टी: यसले छालाको अतिरिक्त तेल सोस्छ र रोम छिद्रहरू खोल्न मद्दत गर्छ।
थप अन्य उपाय (Extra Solution for Acne)
बाफ लिने (Steaming): तातो पानीको बाफ लिँदा छालाका बन्द छिद्रहरू खुल्छन् र फोहोर बाहिर निस्कन्छ।
तुलसीको पात: तुलसीको रस अनुहारमा लगाउनाले कीटाणुहरू नष्ट हुन्छन्।
चन्दनको लेप: चन्दन र गुलाब जलको लेपले अनुहारलाई सितलता प्रदान गर्छ र जलन कम गर्छ।
खानपान तरिका (Dietary Guidelines for Acne)
डन्डिफोर कम गर्न बाहिरी उपचार जत्तिकै भित्री स्वास्थ्य पनि महत्त्वपूर्ण छ:
के खाने? हरिया सागपात, काँक्रो, गाँजर, फलफूल र दहीको सेवन बढाउनुहोस्।
पानी: दिनमा कम्तीमा १० देखि १२ गिलास पानी पिउनुहोस् जसले शरीरका विषाक्त पदार्थ बाहिर निकाल्छ।
ग्रीन टी: यसले शरीरलाई भित्रैदेखि सफा राख्न मद्दत गर्छ
ओखर र बदाम: ठिक्क मात्रामा ओखर र काजु खाँदा छालालाई पोषण मिल्छ।
गर्न नहुने कार्यहरु (Things to Avoid in Acne)
डन्डिफोर निचोर्ने: डन्डिफोरलाई कहिल्यै नमिच्नुहोस् वा ननिचोर्नुहोस्, यसले संक्रमण फैलाउँछ र दाग बस्छ।
चिल्लो र पिरो: धेरै तेल भएको जंक फुड, पिज्जा, बर्गर र धेरै पिरो खानेकुरा नखानुहोस्।
चिनीको प्रयोग: धेरै गुलियो वा सोडा भएका पेय पदार्थबाट टाढै रहनुहोस्।
साबुनको बढी प्रयोग: अनुहारमा कडा केमिकल भएको साबुन बारम्बार नलगाउनुहोस्।
सावधानी (Precautions in Acne)
दिनमा दुई पटक मात्र हल्का फेसवासले अनुहार धुनुहोस्।
मेकअप गर्ने ब्रसहरू सधैं सफा राख्नुहोस्।
अरूले प्रयोग गरेको तौलिया वा रुमाल प्रयोग नगर्नुहोस्।
कपालमा धेरै तेल नलगाउनुहोस्, किनकि कपालको तेल अनुहारमा आएर डन्डिफोर बढाउन सक्छ।
कलेजो र पेटको स्वास्थ्यमा ध्यान दिनुहोस्, किनकि अपच र कब्जियतले डन्डिफोर निम्त्याउँछ।
निष्कर्ष (Conclusion)
डन्डिफोर एक सामान्य समस्या भए तापनि यसले मानिसको आत्मविश्वासमा कमी ल्याउन सक्छ। सही खानपान, सरसफाइ र प्राकृतिक घरेलु
उपायहरूको प्रयोगले यसलाई सजिलै नियन्त्रण गर्न सकिन्छ। यदि डन्डिफोर धेरै नै बढेर पीप आउने, धेरै दुख्ने वा अनुहार पुरै
भरिने समस्या भएमा चर्मरोग विशेषज्ञ (Dermatologist) सँग सल्लाह लिनु आवश्यक हुन्छ। प्राकृतिक उपचारमा धैर्यताको खाँचो
हुन्छ, त्यसैले यी उपायहरू नियमित रूपमा अपनाउनुहोस्।
Dudhe jhar (दुधे झार) , Dugdhika ( दुग्धिका) Euphorbia hirta Linn. Benefits and Uses
Branari (व्रणारी), Tridax procumbens Linn. Benefits and using Method
Ajmbari (अजम्बरी ), Parnabeej ( पर्णबीज) Bryophyllum pinnatum (Lam.) Oken Benefits and using methods
Punarnva (पुनर्नवा) Boerhavia diffusa Linn. Benefits and uses
Phaledo (फलेदो), Paribhadra (पारिभद्र) Erythrina variegata Linn. Using method, uses and Benefits
Poi Saag(पोइसाग), Potaki( पोतकी) Basella alba Linn. Benefits, uses and using method
Kokin, कोकिन, Erythroxylum coca
Kokum, कोकम, अमसुल, Kokam Butter Tree, Garcinia indica
Sano Kodo, सानो कोदो, श्यामक, Little Millet, Panicum sumatrense
Kodo, कोदो, कोद्रव, मडुवा, Millet, Eleusine coracana
Kote Mandro, कोतेमान्द्रो (Am), Medicago falcata
Kode Banso, कोदे बन्सो, Eleusine indica,
KodeGhas कोदोघाँस, Wildmillet, Paspalum scrobiculatum
Nepali Speaking Practice through Books in Hindi and English
Master Hindi Speaking Through Indian Schools: Practical Phrases
Trigonometry- IIT, Math, Mock Test
Hyperbola – IIT, Math, Mock Test
Some Best Poem Of Jasraj Kirati जसराज किरातीका केही प्रख्यात कबिताहरु
Top Ten Poem Of Jagadish Ghimire जगदीश घिमिरेका केही प्रख्यात कबिताहरु
Some Famous Poem of Chandrabir Tumbapo,चन्द्रवीर तुम्बापोका केही प्रख्यात कबिताहरु
ADHURO PREM Lyrics in English – Axix Official
Mero Prem Lyrics in English – Axix Official
Rockheads | Ranga | Lyrics in English
Bardali by Sushant KC ft. Indrakala Rai – Story, Vibe & Meaning
असाध्धै गार्हो भयो garna laagdaa asadhhai garho bhayo. new nepali Best katha
त्यो बेलाको मजा अहिले सम्म याद छ ailey samma feel nabhako anubab feel bhayo
