परिचय (Introduction of Weight Gain)
सामान्यतया, शरीरको उचाइ र उमेर अनुसार हुनुपर्ने औसत तौलभन्दा कम हुनुलाई दुब्लोपन भनिन्छ। जब शरीरले खर्च गर्ने क्यालोरी
भन्दा उपभोग गर्ने क्यालोरी कम हुन्छ, तब शरीर बिस्तारै दुब्लाउँदै जान्छ। आयुर्वेदका अनुसार शरीरमा ‘वात’ दोषको अधिकता र
‘कफ’ को कमीले गर्दा मानिस दुब्लो हुन्छ। तौल बढाउनु भनेको केवल बोसो जम्मा गर्नु मात्र होइन, बल्कि शरीरलाई पुष्ट, बलियो
र ऊर्जावान् बनाउनु हो।
लक्षण (Symptoms of Underweight)
तौल कम भएका व्यक्तिहरूमा निम्न लक्षणहरू देखिन सक्छन्:
- परिचय (Introduction of Weight Gain)
- लक्षण (Symptoms of Underweight)
- कारण (Causes of Low Weight)
- घरेलु उपचार (Home Remedies for Weight Gain)
- थप अन्य उपाय (Extra Solution for Weight Gain)
- खानपान तरिका (Dietary Guidelines for Weight Gain)
- गर्न नहुने कार्यहरु (Things to Avoid)
- साबधानी (Precautions)
- निष्कर्ष (Conclusion)
शारीरिक कमजोरी र चाँडै थकाइ लाग्ने।
रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता कम हुनु (बारम्बार बिरामी पर्नु)।
हड्डीहरू प्रस्ट देखिनु र मांसपेशीको अभाव।
कपाल झर्ने र छाला रुखो हुने समस्या।
चक्कर लाग्ने वा रगतको कमी (Anemia) महसुस हुनु।
कारण (Causes of Low Weight)
तौल नबढ्नुका पछाडि विभिन्न शारीरिक र मानसिक कारणहरू हुन सक्छन्:
थाइराइड सम्बन्धी समस्या: हाइपरथाइराइडिज्म (Hyperthyroidism) का कारण मेटाबोलिज्म तीव्र हुन्छ र तौल घट्छ।
पाचन प्रणालीमा गडबडी: खाएको खाना शरीरले राम्रोसँग सोस्न नसक्दा (Malabsorption) तौल बढ्दैन।
तनाव र चिन्ता: अत्यधिक मानसिक तनावले भोक कम लाग्ने गर्छ।
मधुमेह (Type-1 Diabetes): यस रोगका कारण पनि शरीरको तौल अचानक घट्न सक्छ।
वंशानुगत गुण: परिवारका अन्य सदस्यहरू पनि दुब्ला छन् भने सन्तानमा पनि यो गुण सर्न सक्छ।
संक्रमण: शरीरमा जुका पर्नु वा क्षयरोग (TB) जस्ता रोगले पनि तौल घटाउँछ।
घरेलु उपचार (Home Remedies for Weight Gain)
शरीरलाई प्राकृतिक रूपमा मोटो बनाउन निम्न घरेलु विधिहरू अपनाउन सकिन्छ:
केरा र दूध (Banana and Milk): केरा क्यालोरी र ऊर्जाको भण्डार हो। दैनिक बिहान-बेलुका दुईवटा केरा र एक गिलास दूध पिउनाले
तौल छिटो बढ्छ।
घिउ र चिनी: एक चम्चा शुद्ध घिउमा थोरै चिनी मिसाएर खाना खानुअघि सेवन गर्दा शरीरमा बोसोको मात्रा सन्तुलित रूपमा बढ्छ।
किसमिसको प्रयोग: राति १०-१५ वटा किसमिसलाई दूधमा भिजाउने र बिहान उमालेर दूध पिउने र किसमिस खाने। यसले रगत बढाउन र
शरीरलाई पुष्ट बनाउन मद्दत गर्छ।
अंजीर र खजूर: सुकेको अंजीर र खजूरलाई दूधमा उमालेर पिउनाले मांसपेशीहरू बलियो हुन्छन्।
बदाम (Almonds): राति बदाम भिजाएर बिहान पिसेर दूधमा मिसाई पिउँदा शारीरिक शक्ति बढ्छ।
थप अन्य उपाय (Extra Solution for Weight Gain)
अश्वगन्धा चूर्ण: आयुर्वेदमा अश्वगन्धालाई तौल बढाउने सबैभन्दा उत्तम ओखती मानिन्छ। एक गिलास तातो दूधमा एक चम्चा
अश्वगन्धा चूर्ण र मह मिसाएर सुत्नुअघि पिउनुहोस्।
शतावरी: यसले पाचन प्रणाली सुधार्नुका साथै शरीरको वजन बढाउन मद्दत गर्छ।
भटमास (Soybean): भटमासमा उच्च मात्रामा प्रोटिन हुन्छ। यसलाई खाजाको रूपमा प्रयोग गर्दा मांसपेशीको विकास हुन्छ।
खानपान तरिका (Dietary Guidelines for Weight Gain)
तौल बढाउनका लागि “के खाने” भन्दा पनि “कसरी खाने” भन्ने कुरा महत्त्वपूर्ण हुन्छ:
धेरै पटक खाने: दिनमा ३ पटक ठुलो खाना खानुको साटो ५-६ पटक थोरै-थोरै पौष्टिक खाना खानुहोस्।
प्रोटिन युक्त खाना: पनिर, अण्डा, दाल, गेडागुडी र माछामासुलाई आफ्नो आहारमा समावेश गर्नुहोस्।
स्वस्थ बोसो: ओखर, काजु, बदाम, र एभोकाडो जस्ता स्वस्थ बोसो भएका खानेकुरा खानुहोस्।
तरल पदार्थ: खाना खानु ठिक अगाडि पानी नपिउनुहोस्, यसले भोक कम गराउँछ। खाना खाएको ३० मिनेट पछि मात्र पानी पिउनुहोस्।
गर्न नहुने कार्यहरु (Things to Avoid)
जङ्क फूड: तौल बढाउने नाममा धेरै चिल्लो, चाउचाउ, वा बजारका पत्रु खाना नखानुहोस्। यसले तौल त बढाउँछ तर मुटुको रोग र
सुन्निने समस्या (Inflammation) निम्त्याउन सक्छ।
धूम्रपान र मद्यपान: यसले मेटाबोलिज्म बिगार्छ र भोक कम गराउँछ।
अत्यधिक कार्डियो व्यायाम: धेरै दौडिने वा कठिन कार्डियो गर्दा क्यालोरी धेरै खर्च हुन्छ। यसको सट्टा वजन उचाल्ने (Weight
lifting) व्यायाम गर्नुहोस्।
तनाव: धेरै चिन्ता लिने बानीले शरीरलाई भित्रभित्रै कमजोर बनाउँछ।
साबधानी (Precautions)
बजारमा पाइने तौल बढाउने ‘स्टेरोइड’ युक्त औषधिहरू प्रयोग नगर्नुहोस्। यसले मृगौला र कलेजोमा गम्भीर असर पुर्याउन सक्छ।
यदि अचानक तौल घटिरहेको छ भने घरेलु उपचार मात्र नगरी चिकित्सकसँग सल्लाह लिनुहोस्।
अपच (Indigestion) वा झाडापखाला (Diarrhea) लागेको बेला जबरजस्ती धेरै नखानुहोस्।
निष्कर्ष (Conclusion)
तौल बढाउनु एक धैर्यताको काम हो। यो रातारात हुने प्रक्रिया होइन। सही खानपान, पर्याप्त निद्रा (७-८ घण्टा), र नियमित
हल्का व्यायामको संयोजनले मात्र तपाईंले चाहेको जस्तो स्वस्थ र आकर्षक शरीर पाउन सक्नुहुन्छ। माथि उल्लेखित प्राकृतिक
उपायहरूलाई आफ्नो जीवनशैलीको हिस्सा बनाउनुहोस् र स्वस्थ रहनुहोस्।
Dudhe jhar (दुधे झार) , Dugdhika ( दुग्धिका) Euphorbia hirta Linn. Benefits and Uses
Branari (व्रणारी), Tridax procumbens Linn. Benefits and using Method
Ajmbari (अजम्बरी ), Parnabeej ( पर्णबीज) Bryophyllum pinnatum (Lam.) Oken Benefits and using methods
Punarnva (पुनर्नवा) Boerhavia diffusa Linn. Benefits and uses
Phaledo (फलेदो), Paribhadra (पारिभद्र) Erythrina variegata Linn. Using method, uses and Benefits
Poi Saag(पोइसाग), Potaki( पोतकी) Basella alba Linn. Benefits, uses and using method
Kokin, कोकिन, Erythroxylum coca
Kokum, कोकम, अमसुल, Kokam Butter Tree, Garcinia indica
Sano Kodo, सानो कोदो, श्यामक, Little Millet, Panicum sumatrense
Kodo, कोदो, कोद्रव, मडुवा, Millet, Eleusine coracana
Kote Mandro, कोतेमान्द्रो (Am), Medicago falcata
Kode Banso, कोदे बन्सो, Eleusine indica,
KodeGhas कोदोघाँस, Wildmillet, Paspalum scrobiculatum
Nepali Speaking Practice through Books in Hindi and English
Master Hindi Speaking Through Indian Schools: Practical Phrases
Trigonometry- IIT, Math, Mock Test
Hyperbola – IIT, Math, Mock Test
Some Best Poem Of Jasraj Kirati जसराज किरातीका केही प्रख्यात कबिताहरु
Top Ten Poem Of Jagadish Ghimire जगदीश घिमिरेका केही प्रख्यात कबिताहरु
Some Famous Poem of Chandrabir Tumbapo,चन्द्रवीर तुम्बापोका केही प्रख्यात कबिताहरु
ADHURO PREM Lyrics in English – Axix Official
Mero Prem Lyrics in English – Axix Official
Rockheads | Ranga | Lyrics in English
Bardali by Sushant KC ft. Indrakala Rai – Story, Vibe & Meaning
असाध्धै गार्हो भयो garna laagdaa asadhhai garho bhayo. new nepali Best katha
त्यो बेलाको मजा अहिले सम्म याद छ ailey samma feel nabhako anubab feel bhayo
