परिचय (Introduction of Chickenpox)
ठेउला (Chickenpox) एक अत्यन्त संक्रामक रोग हो, जुन ‘भ्यारिसेला जोस्टर’ (Varicella-zoster) नामक भाइरसको संक्रमणका कारण
लाग्ने गर्दछ। यो रोग विशेषगरी बालबालिकाहरूमा बढी देखिन्छ, तर यसले वयस्कहरूलाई पनि असर गर्न सक्छ। यस रोगमा शरीरभरि राता
दानाहरू वा फोकाहरू आउने गर्छन्, जसमा निकै चिलाउने र दुख्ने समस्या हुन्छ।
नेपाली समाजमा यसलाई “सानो माता” वा “ठूलो माता” भन्ने चलन पनि छ। आयुर्वेदमा यसलाई ‘लघु मसूरिका’ भनिन्छ। यो एक
व्यक्तिबाट अर्को व्यक्तिमा श्वासप्रश्वास वा संक्रमित व्यक्तिको दानाबाट निस्कने तरल पदार्थको प्रत्यक्ष सम्पर्कबाट सजिलै
सर्ने गर्दछ।
लक्षण (Symptoms of Chickenpox)
ठेउला लागेपछि शरीरमा विभिन्न चरणहरूमा लक्षणहरू देखिन्छन्:
- परिचय (Introduction of Chickenpox)
- लक्षण (Symptoms of Chickenpox)
- कारण (Causes of Chickenpox)
- घरेलु उपचार (Home Remedies for Chickenpox)
- थप अन्य उपाय (Extra Solution for Chickenpox)
- खानपान तरिका (Dietary Guidelines for Chickenpox)
- गर्न नहुने कार्यहरु (Things to Avoid in Chickenpox)
- साबधानी (Precautions in Chickenpox)
- निष्कर्ष (Conclusion)
ज्वरो आउनु: सुरुमा हल्का वा तीव्र ज्वरो आउन सक्छ।
राता दानाहरू: शरीरमा स-साना राता बिमिराहरू देखा पर्छन्, जुन पछि पानी भरिएका फोका जस्ता हुन्छन्।
चिलाउने समस्या: यी दानाहरूमा असाध्यै चिलाउने र कहिलेकाहीँ जलन हुने गर्दछ।
थकान र कमजोरी: बिरामीलाई निकै थकाई लाग्ने र शरीर गल्ने हुन्छ।
टाउको र मांसपेशी दुख्ने: टाउको दुख्ने, ढाड दुख्ने र शरीरका जोर्नीहरूमा पीडा हुने गर्दछ।
खानामा अरुचि: भोक नलाग्ने र वाकवाकी लाग्ने समस्या हुन सक्छ।
घाँटीमा समस्या: घाँटी सुन्निने (Inflammation), खोकी लाग्ने र स्वर बस्ने हुन सक्छ।
दाना फुट्ने र सुक्ने: केही दिनपछि यी फोकाहरू फुट्छन् र त्यहाँ पाप्रा बस्न थाल्छ।
कारण (Causes of Chickenpox)
ठेउला लाग्नुको मुख्य कारण भाइरस नै हो:
भ्यारिसेला जोस्टर भाइरस: यो मुख्य कारक तत्व हो।
संक्रमणको फैलावट: संक्रमित व्यक्तिले हाच्छ्युँ गर्दा वा खोक्दा निस्कने थोपाहरू हावाको माध्यमबाट स्वस्थ व्यक्तिको
शरीरमा प्रवेश गर्छन्।
प्रत्यक्ष सम्पर्क: बिरामीको लुगा, ओछ्यान वा फोकाबाट निस्कने तरल पदार्थ छोउनाले पनि यो सर्दछ।
कमजोर प्रतिरोधात्मक क्षमता: जसको शरीरको रोगसँग लड्ने क्षमता कम छ, उनीहरूलाई यो संक्रमणले चाँडै समात्छ।
घरेलु उपचार (Home Remedies for Chickenpox)
ठेउलाको प्रभाव कम गर्न र चिलाउने समस्याबाट राहत पाउन निम्न घरेलु उपायहरू अपनाउन सकिन्छ:
नीमको प्रयोग: नीममा एन्टि-ब्याक्टेरियल र एन्टि-भाइरल गुण हुन्छ। नीमको पातलाई पानीमा उमालेर सोही पानीले नुहाउँदा
संक्रमण फैलिन पाउँदैन र शरीरको चिलाउने समस्या कम हुन्छ।
गाजर र धनियाँको झोल: एक कप गाजरका टुक्रा र केही धनियाँका पातहरूलाई पानीमा उमालेर आधा नहुन्जेल पकाउने र सो झोल पिउनाले
शरीरलाई भित्रैदेखि ठिक गर्न मद्दत गर्छ। यो एन्टि-अक्सिडेन्टको राम्रो स्रोत हो।
बेकिङ सोडा: आधा चम्चा बेकिङ सोडालाई मनतातो पानीमा मिसाएर नरम कपडाको सहायताले दानाहरूमा लगाउँदा जलन र चिलाउने समस्यामा
राहत मिल्छ।
महको प्रयोग: महमा प्राकृतिक एन्टि-बायोटिक गुण हुन्छ। सफा महलाई प्रभावित स्थानमा लगाउनाले घाउ चाँडो निको हुन मद्दत
पुग्छ।
जौको पिठो (Oatmeal): जौको पिठोलाई पानीमा उमालेर उक्त पानी बाथटबमा राखेर नुहाउनाले छालाको जलन कम हुन्छ।
कालो मरिच र प्याजको रस: एक चम्चा प्याजको रसमा थोरै मरिचको धुलो मिसाएर सेवन गर्दा पनि यसले औषधिको काम गर्दछ।
थप अन्य उपाय (Extra Solution for Chickenpox)
भिटामिन ई तेल: दाना सुक्न थालेपछि भिटामिन ई युक्त तेल लगाउनाले छालामा दाग बस्ने सम्भावना कम हुन्छ।
हरियो केराउ: हरियो केराउलाई पानीमा पकाएर त्यो पानीले शरीर सफा गर्दा राता चक्काहरू बिस्तारै हराउँदै जान्छन्।
पर्याप्त आराम: शरीरलाई निको हुन ऊर्जा चाहिन्छ, त्यसैले बिरामीले पर्याप्त आराम गर्नुपर्छ।
खानपान तरिका (Dietary Guidelines for Chickenpox)
ठेउला लागेको बेला पाचन प्रणाली कमजोर हुने भएकाले खानपानमा विशेष ध्यान दिनुपर्छ:
झोलिलो पदार्थ: प्रशस्त मात्रामा पानी, नरिवलको पानी र ताजा फलफूलको रस पिउनुपर्छ ताकि शरीरमा पानीको कमी नहोस्।
नरम खाना: निल्न सजिलो हुने जाउलो, मुँगको दाल, र साकाहारी सुपहरू खुवाउनुपर्छ।
चिसो खानेकुरा: दही वा चिसो फलफूलले शरीरको तापक्रम सन्तुलनमा राख्न मद्दत गर्छ।
भिटामिन ‘सी’ युक्त फलफूल: अम्बा, कागती जस्ता फलफूलले प्रतिरोधात्मक क्षमता बढाउँछन्।
गर्न नहुने कार्यहरु (Things to Avoid in Chickenpox)
कर्कलो वा चिल्लो पिरो: धेरै मसलादार, चिल्लो र तेलयुक्त खानेकुरा खानु हुँदैन। यसले अपच (Indigestion) को समस्या
निम्त्याउन सक्छ।
कन्याउने काम: दानाहरूलाई नङले कन्याउनु वा फुटाउनु हुँदैन। यसो गर्दा संक्रमण अरू ठाउँमा फैलिन सक्छ र छालामा स्थायी दाग
बस्न सक्छ।
सार्वजनिक स्थानमा जाने: रोग निको नभएसम्म भीडभाडमा जानु हुँदैन, किनकि यसले अरूलाई पनि सार्न सक्छ।
माछा मासु: अत्यधिक प्रोटिन र तातो बनाउने खानेकुरा केही समयका लागि बार्नु राम्रो हुन्छ।
साबधानी (Precautions in Chickenpox)
सरसफाई: बिरामीको लुगा, तौलिया र ओछ्यान दैनिक रूपमा डेटोल वा नीमको पानीले धुनुपर्छ।
छुट्टै कोठा: बिरामीलाई छुट्टै कोठामा राख्नुपर्छ ताकि घरका अन्य सदस्यहरू सुरक्षित रहून्।
बालबालिकाको नङ काट्ने: यदि बच्चालाई ठेउला भएको छ भने उसको नङ छोटो पारिदिनुपर्छ वा हातमा कपडा बाँधिदिनुपर्छ ताकि उसले
शरीर कन्याउन नपाओस्।
खोप (Vaccination): ठेउलाबाट बच्ने सबैभन्दा उत्तम उपाय समयमै खोप लगाउनु हो।
निष्कर्ष (Conclusion)
ठेउला एक कष्टकर रोग भए तापनि उचित हेरचाह र घरेलु उपचारबाट यसलाई समयमै नियन्त्रण गर्न सकिन्छ। यो रोग लागेपछि नआत्तिई
सरसफाईमा ध्यान दिनु र खानपान सन्तुलित राख्नु आवश्यक छ। यदि ज्वरो धेरै समयसम्म निको भएन वा श्वास फेर्न गाह्रो भयो भने
तुरुन्त चिकित्सकको सल्लाह लिनुपर्छ। आधुनिक चिकित्सामा यसका प्रभावकारी खोप र औषधिहरू उपलब्ध छन्, जसले यसलाई महामारीको
रूप लिनबाट रोकेका छन्।
Dudhe jhar (दुधे झार) , Dugdhika ( दुग्धिका) Euphorbia hirta Linn. Benefits and Uses
Branari (व्रणारी), Tridax procumbens Linn. Benefits and using Method
Ajmbari (अजम्बरी ), Parnabeej ( पर्णबीज) Bryophyllum pinnatum (Lam.) Oken Benefits and using methods
Punarnva (पुनर्नवा) Boerhavia diffusa Linn. Benefits and uses
Phaledo (फलेदो), Paribhadra (पारिभद्र) Erythrina variegata Linn. Using method, uses and Benefits
Poi Saag(पोइसाग), Potaki( पोतकी) Basella alba Linn. Benefits, uses and using method
Kokin, कोकिन, Erythroxylum coca
Kokum, कोकम, अमसुल, Kokam Butter Tree, Garcinia indica
Sano Kodo, सानो कोदो, श्यामक, Little Millet, Panicum sumatrense
Kodo, कोदो, कोद्रव, मडुवा, Millet, Eleusine coracana
Kote Mandro, कोतेमान्द्रो (Am), Medicago falcata
Kode Banso, कोदे बन्सो, Eleusine indica,
KodeGhas कोदोघाँस, Wildmillet, Paspalum scrobiculatum
Nepali Speaking Practice through Books in Hindi and English
Master Hindi Speaking Through Indian Schools: Practical Phrases
Trigonometry- IIT, Math, Mock Test
Hyperbola – IIT, Math, Mock Test
Some Best Poem Of Jasraj Kirati जसराज किरातीका केही प्रख्यात कबिताहरु
Top Ten Poem Of Jagadish Ghimire जगदीश घिमिरेका केही प्रख्यात कबिताहरु
Some Famous Poem of Chandrabir Tumbapo,चन्द्रवीर तुम्बापोका केही प्रख्यात कबिताहरु
ADHURO PREM Lyrics in English – Axix Official
Mero Prem Lyrics in English – Axix Official
Rockheads | Ranga | Lyrics in English
Bardali by Sushant KC ft. Indrakala Rai – Story, Vibe & Meaning
असाध्धै गार्हो भयो garna laagdaa asadhhai garho bhayo. new nepali Best katha
त्यो बेलाको मजा अहिले सम्म याद छ ailey samma feel nabhako anubab feel bhayo
